Geen mens is alleen maar rationeel

Geen mens is alleen maar rationeel
05 okt
2018

Atheïsten zijn niet of nauwelijks rationeler dan gelovigen, stelt religieonderzoeker Lois Lee van de universiteit van Kent.

In een artikel in het webmagazine The Conversation geeft zij een overzicht van onderzoeken naar rationaliteit onder atheïsten. Daaruit blijkt dat veel mechanismen die een rol spelen bij religie ook belangrijk zijn bij atheïsten. ‘Groepsdenken’ komt ook bij hen voor, net als het tamelijk kritiekloos volgen van een charismatische leider.

Transhumanisme

Verder wordt door ouders ongeloof net zo doorgegeven aan kinderen als geloof. Kinderen besluiten doorgaans niet op rationele gronden of ze het wereldbeeld van hun ouders overnemen, ze kijken vooral of hun ouders naar dat wereldbeeld handelen. Ouders zonder religieuze overtuiging die stellen dat zij hun kinderen een eigen keuze laten maken, geven hun wereldbeeld (bijvoorbeeld dat religieus geloof een keuze is) zo toch door.

De verhouding met wetenschap is ook complex. Er zijn religieuze stromingen (bijvoorbeeld binnen het protestantisme) waarin de ratio een belangrijke rol speelt. Aan de andere kant is er de ‘transhumanistische’ beweging, die verwacht dat de wetenschap de mensheid naar een nieuw, hoger niveau zal brengen. Die beweging toont allerlei trekjes die religieus zijn.

Gevoel

Daarnaast, stelt Lee, is voor sommigen wetenschap een vorm van zingeving, die betekenis verleent aan het leven en troost biedt. Ook dat is een religieuze houding. Verder blijkt dat in tijden van stress of angst religieuze mensen terugvallen op hun geloof, terwijl wetenschappelijk ingestelde niet-gelovigen op een vergelijkbare manier terugvallen op hun wetenschappelijke overtuigingen.

De conclusie is volgens Lee dat de mens simpelweg niet rationeel is: we moeten vaak snel beslissingen nemen en doen dat grotendeels ‘op gevoel’. Alles goed doordenken duurt in gevaarlijke situaties te lang. Dat de mensheid via de wetenschap een rationele manier van denken heeft ontwikkeld is absoluut belangrijk, benadrukt Lee. Maar een groot deel van ons leven is simpelweg niet rationeel. Ook niet het leven van atheïsten.

Bron: Why atheists are not as rational as some like to think, The Conversation.

Illustratie: Vladimir Pustovit/FlicrCC BY-SA

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Alarmfase 1, troll gedetecteerd, Shoot to kill:) 16-02-2020 19:01
  • @Lieven: Maar de zoektocht op zich is in wezen toch al enorm interessant, maar gezien de onmetelijkheid van het universum
    zie ik daar weinig... 16-02-2020 18:54
  • Dankje, Jac, voor de ondersteuning. Het is niet prettig als mensen zich zo beginnen uitlaten. Het maakt een mens wat onzeker, maar ik... 16-02-2020 18:51
  • Het zou mij niet verwonderen als het iemand is die jouw argumenten zou willen weerleggen maar het niet kan.
    Jac 16-02-2020 18:35
  • Hallo Egbert, 
    Of de mens de werkelijkheid nooit zal kunnen doorgronden, dat durf ik niet te beweren ('never say never'), maar we beseffen... 16-02-2020 18:32
  • Lieven Schreef:
    Piet, ik ken jou niet. Weet dat als je hier te erg ad hominem gaat dat je reacties dan door de moderatie kunnen verwijderd worden. Mocht je...
    16-02-2020 18:29