Waarom worden mensen agressief van godsbewijzen?

Waarom worden mensen agressief van godsbewijzen?
14 nov
2012
Het zal iedereen die weleens heeft gediscussieerd over het bestaan van God bekend voorkomen, de heftigheid waarmee zo’n debat soms gevoerd wordt. De vraag naar het bestaan van God roept sterke emoties op. In een cultuur waarin God is doodverklaard, geldt alleen het spreken over God al als een gotspe. Nog erger is het als iemand met een argument of een bewijs voor het bestaan van God komt. Het presenteren van een Godsbewijs leidt tot onverholen vijandigheid en agressie. 

 

Zo werd de onlangs aan de Vrije Universiteit gepromoveerde filosoof Emanuel Rutten bij de publicatie van een argument voor het bestaan van God geconfronteerd met reacties die je eerder van doorgewinterde reaguurders dan van levensbeschouwelijk geïnteresseerden verwacht. Zelf heb ik bij gelegenheid van het uitleggen van de traditionele godsbewijzen ook met heftige reacties te maken gehad.  Het is een interessante vraag waar die agressie vandaan komt.

Twijfel

Deels komen zulke reacties wellicht voort uit onwennigheid. Men is verbaasd dat het bestaan van God onderwerp kan zijn van een rationeel vertoog. Verder is de agressie tegen godsbewijzen vaak een uiting van twijfel, een reactie die te vergelijken is met de spreekwoordelijke psychiatrische patiënt die keer op keer ongevraagd stelt dat zijn problematiek níets met zijn moeder te maken heeft. Juist omdat men twijfelt wordt men in de zekerheid van de ander met zijn eigen twijfel geconfronteerd; en twijfel is niet prettig.

Vrijheid

Een andere reden is wellicht dat een discussie over het bestaan van God, alle secularisering ten spijt, nog altijd ervaren wordt als een discussie over de zin van het leven. Als ik zeg dat God bestaat, zeker als ik daar een “orthodoxe” invulling aan geef,  wek ik licht de indruk te weten hoe het zit en hoe het hoort. Die indruk roept weerstand op. Hoe het zit staat in het wetenschapskatern van de krant en hoe het hoort maakt ieder voor zich uit, zolang hij daarmee anderen maar niet schaadt. Een zweem van een appèl aan levensbeschouwelijke normen veroorzaakt dan al snel een storm van kritiek. De wet voorschrijven, dat doe je gewoon niet. Zoiets is een aantasting van iemands vrijheid,  in de ogen van de meesten van ons het enig onaantastbare na “de dood van God”.

Rationaliteit

Het wezenlijke probleem zit volgens mij echter ergens anders. Het geven van een argument voor iets is het aanspraak maken op rationaliteit. Een bewijs geven is zeggen: mijn standpunt heeft de kracht en het gezag van de rede. Zo’n aanspraak verstoort het droombeeld dat al het levensbeschouwelijke een kwestie van gelijkwaardige meningen of gevoelens zou zijn. Het godsbewijs doet de narcistische bubbel van de allereigenste mening of gevoel over wat de zin van het leven is uit elkaar spatten en trekt het doezelige mijmeren over zinvragen binnen in het koele klaslokaal van rede en wetenschap.

De hedendaagse mens - gewend om over van alles en nog wat naar zijn mening gevraagd te worden, en overal peilingen over opgedist te krijgen - weet niet hoe hij het heeft als de aankoop van zijn leven, namelijk de zin ervan, aan regels onderworpen blijkt.

Dus reageert hij als een huilend en schoppend kind dat weg moet uit de speeltuin.

Reacties mogelijk gemaakt door CComment

Uitgebreid zoeken

Categorie
Tag
Auteur
Tekst

Laatste reacties

  • Chris, als we een god in het spel brengen botsen we wel op meer paradoxen en contradicties en anomalieën

    Van god wordt door gelovigen... 24-03-2019 23:14
  • Ons universum kan ook 'gewoon' in een oneindige natuurlijke cyclus steeds weer opkomen en ondergaan. Daar is geen krachtige intelligentie... 24-03-2019 22:57
  • Ja, dat staat er, en dat lijkt me ook juist te zijn. Het idee is dus goed in aanvang. 
    Wat jij eraan toevoegt is een veralgemening om te... 24-03-2019 22:48
  • Benedict Broere zei Naar deze reactie >>>
    Lieven 24-03-2019 22:25  --- Dit staat in jouw link naar Wikipedia: "Het communisme is een sociale, politieke en economische ideologie... 24-03-2019 22:35
  • Benedict, een godsgelovige zal zich niet afvragen waar een god zijn energie vandaan haalt. Daarvoor is alles zo simpel, god hééft die... 24-03-2019 22:31
  • Benedict, ik weet best het verschil tussen mensen en ideeën van mensen.
    Het ging mij er om dat in aanvang, de basisgedachte van een... 24-03-2019 22:25